Het eten van enkele groene aardappelen leidt zelden tot een ernstige vergiftiging

Aardappelen en tomaten zijn veelgebruikte groenten in onze keuken, maar er bestaat vaak verwarring over het eten van groene, onrijpe exemplaren. Het is raadzaam om deze niet te consumeren vanwege de glycoalkaloïden die ze bevatten, waaronder solanine en tomatine. Solanine bevindt zich in groene aardappelen en onrijpe tomaten, tomatine enkel in onrijpe tomaten. In grote hoeveelheden kunnen deze stoffen leiden tot een vergiftiging.

Inhoud

Risico’s

Solanine en tomatine smaken allebei bitter en veroorzaken een branderig gevoel in de mond. In grotere hoeveelheden zijn solanine en tomatine giftig voor de mens. Ze behoren tot de groep glycoalkaloïden die bij inname misselijkheid, buikpijn, braken en diarree kunnen veroorzaken. In zeer zeldzame gevallen kunnen ook duizeligheid, ernstige darmkrampen, zweten, hartkloppingen en een wazig zicht optreden.

Ernstige vergiftiging komt gelukkig zelden voor, omdat het slachtoffer de giftige bestanddelen meestal onmiddellijk uitbraakt. Als er toch symptomen optreden, treden ze meestal twee tot twintig uur na inname op. Contacteer het Antigifcentrum (070 245 245) of je huisarts bij inname van grote hoeveelheden of bij ernstige symptomen.

Toxiciteit

Solanine komt voor in de bessen, kiemen, jonge scheuten, bloemen, stengels, bladeren en groene knollen van de aardappelplant. Aardappelen kunnen groen worden door blootstelling aan licht, slecht inkuilen of bederf, wat de concentratie solanine verhoogt en de toxiciteit vergroot. De schil en de ogen van de aardappel bevatten de hoogste concentraties solanine. Beschadigde aardappelen of aardappelen die langer in lichte omstandigheden bewaard worden, hebben vaak ook hogere concentraties. Solanine veroorzaakt de bittere smaak.

Tomaten bevatten ook een beperkte hoeveelheid solanine. Tomatine is aanwezig in de hele tomatenplant, maar verdwijnt na rijping uit de vrucht. De bladeren en stengels van de tomatenplant zijn daarom giftig en ongeschikt voor consumptie.

Solanine en tomatine worden niet afgebroken tijdens het koken, bakken of frituren. De hoeveelheid solanine kan aanzienlijk variëren. Tegenwoordig worden er zelfs aardappelrassen geteeld met een lager solaninegehalte.

Preventie

Enkele adviezen om je te helpen je inname van solanine (en tomatine) te beperken:

 

  • Bewaar aardappelen op een donkere, koele, droge plek. Dit voorkomt de vorming van uitlopers en groene plekken.
  • Snij groene plekken, uitlopers en beschadigde delen van de aardappelen weg. Eet bij voorkeur geschilde aardappelen.
  • Als je toch ongeschilde aardappelen eet: kies dan voor verse en onbeschadigde exemplaren.
  • Eet nooit beschimmelde of rottende aardappelen.
  • Vermijd het eten van onrijpe, groene tomaten.

Bronnen

Versie 8/2026