Histaminevergiftiging? Neem een geneesmiddel tegen allergieën!

Als vis na de vangst onvoldoende gekoeld wordt, kan dit leiden tot een verhoogd histaminegehalte en een histamine-intoxicatie. Dit fenomeen staat bekend als een scombroïde-intoxicatie, genoemd naar de vissoorten die hier vaak bij betrokken zijn, zoals tonijn en makreel. Ook andere vissoorten zoals sprot, haring, ansjovis en sardines kunnen te veel histamine bevatten.

Omdat histamine hittebestendig is, kan deze vergiftiging optreden bij zowel rauwe als bereide vis, zoals gebakken of gerookte varianten. De symptomen lijken sterk op een allergische reactie, wat regelmatig tot verwarring leidt. 

Behandeling

Men behandelt symptomen van histamine-intoxicatie op dezelfde manier als een allergie: het innemen van antihistaminica is in de meeste gevallen voldoende. Belangrijk om te weten is dat mensen met histamine-intoxicatie niet allergisch zijn aan vis. Een volgende maaltijd met dezelfde vissoort, mits correct bewaard en verwerkt, zal geen reactie uitlokken.

Symptomen

De meest voorkomende klachten zijn roodheid in het gezicht en de nek, hoofdpijn, hartkloppingen, duizeligheid, zweten en jeuk. In mindere mate kunnen ook misselijkheid, diarree en een gevoel van zwakte optreden. Deze reactie kan 20 tot 30 minuten na het eten van vis ontstaan. Hoewel de klachten sterk lijken op een allergische reactie, is dit niet het geval. Zeker wanneer een heel gezin of een groep mensen tegelijkertijd dezelfde symptomen vertoont, moet men rekening houden met een mogelijke histamine-intoxicatie.

Het gebeurt soms ook dat slachtoffers spreken van een licht gepeperde smaak van de vis, maar in de overgrote meerderheid van de gevallen is het niet mogelijk aan de hand van uitzicht, geur of smaak te bepalen of er histamine aanwezig is.

Deze reactie is zelflimiterend en houdt meestal niet langer dan 12 uur aan. Bij ernstige reacties, zoals ademhalingsproblemen

Toxiciteit

Het vlees van de genoemde vissoorten bevat van nature een grote hoeveelheid histidine, een aminozuur. Wanneer de vis na de vangst niet optimaal wordt gekoeld, krijgen bacteriën in de kieuwen of de darmen van de vis, de kans om histidine om te zetten naar histamine. Het lichaam van een mens kan een beperkte hoeveelheid histamine afbreken via specifieke enzymen. Bij inname van een te hoge concentratie histamine kan het lichaam dit niet meer verwerken, wat tot de eerder vernoemde klachten leidt.

Preventie

Als je vermoedt dat vis (vers, gerookt of uit blik) verantwoordelijk is voor een vergiftiging, contacteer dan het Federaal Agentschap voor de Veiligheid van de Voedselketen (FAVV) en geef hen zoveel mogelijk informatie door (lotnummer, aankooppunt, …).

Bronnen

Versie 8/2026